دانشگاه اصفهان علوم زیستی گیاهی 3041-9603 9 4 2018 02 20 Effect of irrigation regimes and application of humic acid on some morphological and physiological characteristics of Savory (Satureja hortensis L.) اثر رژیم‌های آبیاری و محلول‌پاشی هیومیک اسید بر برخی ویژگی‌های مورفولوژیک و فیزیولوژیک گیاه دارویی مرزه (Satureia hortensis) 13 24 22437 10.22108/ijpb.2018.22437 FA فرنوش صبوری گروه باغبانی، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل،ایران علیرضا سیروس مهر گروه زراعت، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران حسین گرگینی شبانکاره گروه باغبانی، دانشکدة تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران Journal Article 2016 10 22 <strong>Abstract</strong> This experiment was conducted in 2014 at research greenhouse, in a completely randomized design based on factorial arrangement with three replications. Treatments included irrigation regimes at 50, 75 and 100 % FC and humic acid spraying at three levels 0, 150 and 300  mg. lit^-1. The greatest and the least plant height, fresh and dry weight, number and length of leaves, chlorophyll a and carbohydrates was achieved at 100 and 50% FC, respectively. Plant cultivated at 300 mg. lit^-1humic acid had the greatest growth components. Interaction of irrigation at 100% of field capacity and 300 mg l^-1 of humic acid had the greatest plant height, fresh and dry weight, leaf length and carbohydrates. While the greatest proline was obtained at irrigation at 50% FC and no humic acid spraying. Interaction effects was not significant for number of leaves, chlorophyll (a and b) and carotenoids. Growth parameters decreased with increasing drought severity. The results suggested savory planted at 300 mg. lit^-1of humic acid and no drought stress had the greatest productivity. گیاهان در دوران رشد خود با تنش‌های متعدد محیطی مواجه می‌شوند که هر‌یک از آنها با‌توجه‌به میزان حساسیت و مرحلة رشد گیاه آثار متفاوتی بر رشد و عملکرد آن دارند. آزمایش حاضر با هدف بررسی اثر رژیم‌های هیومیک اسید بر برخی ویژگی‌های مورفولوژیک و فیزیولوژیک گیاه دارویی مرزه (<em>Satureja hortensis</em> L.) به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار در خرداد سال 1393 در شرایط گلخانه انجام شد. تیمارهای بررسی‌شده شامل رژیم‌های آبیاری در 50، 75 و 100 درصد ظرفیت زراعی و محلول‌پاشی هیومیک اسید در سه غلظت صفر، 150 و 300 میلی‌گرم در لیتر بودند. گیاهان محلول‌‌پاشی‌شده با 300 میلی‌گرم در لیتر هیومیک اسید، بیشترین مقدار شاخص‌های رشد را داشتند. بیشترین ارتفاع بوته، وزن تر و خشک، طول برگ و محتوای کربوهیدرات در شرایط آبیاری در 100 درصد ظرفیت زراعی و محلول‌پاشی با 300 میلی‌گرم در لیتر هیومیک اسید به دست آمد؛ در‌حالی‌که بیشترین مقدار پرولین از تیمار آبیاری در 50 درصد ظرفیت زراعی و بدون کاربرد هیومیک اسید حاصل شد. برهم‌کنش رژیم‌های آبیاری و محلول‌پاشی هیومیک اسید بر ویژگی‌های تعداد برگ، محتوای کلروفیل a، b و کارتنوئید اثر معنی‌داری نداشت. نتایج پژوهش حاضر نشان دادند گیاهان مرزة محلول‌پاشی‌شده با 300 میلی‌گرم در لیتر هیومیک اسید با آبیاری در 100 درصد ظرفیت زراعی، بیشترین تولید را داشتند. https://ijpb.ui.ac.ir/article_22437_52d1b203530372e6fa8dae03aaef1ce3.pdf